ნახევარწრიული აბზინდები კოლხურ ბრინჯაოს კულტურაში (არქეოლოგიური ატლასი: ტიპოლოგია, არეალი, ქრონოლოგია, გენეზისი)

რეზიუმე

ნახევარწრიული ბალთები კოლხური ბრინჯაოს ხანის (ე.წ. „კოლხურ-ყობანური ბრინჯაოს ხანის“) ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული არტეფაქტია, რომელთა განსაზღვრაც მნიშვნელოვანია მათი ტიპოლოგიის, არეალის, ქრონოლოგიისა და გენეზისის მიხედვით, რათა გადაწყდეს კავკასიის არქეოლოგიური კულტურების საკამათო საკითხები.
ნახევარწრიული ბალთები, რომელთა გავრცელება განისაზღვრება კოლხური ბრინჯაოს კულტურის არეალის მიხედვით, იყოფა ორ ჯგუფად და 15 ტიპად. ქრონოლოგიურად, I ჯგუფის ბალთები თარიღდება ძვ.წ. I ათასწლეულის პირველი მეოთხედით, ხოლო II ჯგუფის ბალთები, უფრო ზოგადად, ძვ.წ. I ათასწლეულის პირველი ნახევრით. ერთი თეორია ამ ნივთების გენეზს მთის კოლხეთს უკავშირებს ნახევარწრიული ბურღების და მართკუთხა ბალთების დამზადების მსგავსი მეთოდით, ასევე მთის კოლხეთში (ლეჩხუმი, ცხეთის დასახლება) ნაპოვნი ყალიბით, რომელშიც ჩასხმულ იქნა დაკლაკნილი სვასტიკის ფორმის ჩასმული მასალა (მინა თუ ლითონი?). თავის მხრივ, აღნიშნული რეგიონი კოლხეთის სპილენძის მეტალურგიის წარმოშობის ერთ-ერთ ცენტრად ითვლება.